بالون » بازاریابی » مزیت رقابتی

مزیت رقابتی

گسترش کسب و کارها، وفور کالاها، خدمات و ایده‌های نوآورانه که هر روز روانه بازار می‌شوند، مسئله رقابت را بیشتر از همیشه حائز اهمیت کرده و شرکت‌ها همواره به دنبال راهی هستند که مشتریان بیشتری را به سمت خود بکشانند. مشتری امروز به قدری باهوش است که اگر می‌خواهید شما را انتخاب کند، باید دلیل موجهی به او ارائه دهید و او را مجاب کنید که هیچ کجای دیگر این خدمات را با این کیفیت و با این قیمت پیدا نخواهد کرد. این دقیقاً‌ همان چیزی است که از آن به مزیت رقابتی یاد می‌شود و ما قصد دارید در این مقاله شما را با جزئیات آن بیشتر آشنا کنیم. همراه ما باشید.

مزیت رقابتی

مزیت رقابتی چیست؟

در حالت کلی هیچ پاسخ دقیقی برای این سوال وجود ندارد و نمی‌توان راهی برای اندازه‌گیری دقیق آن معرفی کرد. تقریباً هر چیزی را می‌توان به عنوان مزیت رقابتی در نظر گرفت؛ مثلاً حاشیه سود بیشتر، بازده بیشتر، منابع ارزشمندی مثل شهرت برند یا شایستگی زیاد، همه و همه می‌توانند از مزایای رقابتی یک شرکت باشند.

مزیت رقابتی دقیقاً همان ویژگی است که باعث می‌شود یک شرکت از رقیبان خود پیشی بگیرد. با وجود مزیت رقابتی، شرکت در مقایسه با رقیبان خود به حاشیه‌های برتری دست یافته و برای شرکت و سهام‌دارانش ارزش تولید کند. داشتن این برتری اگر غیرممکن نباشد، راحت هم نیست! زیرا نمی‌توان آن را تقلید کرد و باید کاملاً منحصربه‌فرد باشد.

به‌عنوان مثال خرده‌فروشی که قیمت‌های آن نسبت به همکاران خود پایین‌تر است، نسبت به سایر خرده‌فروشان با قیمت‌های بالاتر مزیت رقابتی دارد. «قیمت پایین» می‌تواند محصولات این خرده فروش را در نظر مخاطبین جذاب‌تر کند.

کارکرد مزیت رقابتی به چه شکل است؟

مزیت رقابتی باید طوری انتخاب شود که سود شفاف و روشنی به بازار هدف ارائه دهد و بهتر از چیزی باشد که سایر رقبا ارائه می‌دهند. مثلاً در اولین روزهای پیدایش اینترنت، سرعت پاسخ‌دهی صاحبان مطبوعات و نشریات برای دسترسی به اخبار رایگان پایین بود. آن‌ها به اشتباه فکر می‌کردند مردم روزی یک روزنامه بیشتر نمی‌خرند؛ این مسئله باعث شد به روز نباشند و عملاً مخاطبین خود را به سمت رقیب خود یعنی اینترنت هدایت کنند. به این ترتیب مزیت رقابتی خود را از دست دادند!

یک کسب و کار باید از نزدیک با بازار هدف خود هماهنگ باشد تا تقاضا ایجاد کند، نیرویی که محرک انواع رشد اقتصادی است. صاحبان باید دقیقا مشتریان‌شان را بشناسند و بدانند چطور می‌توانند زندگی آنان را بهتر کنند. در مثال فوق، بازار هدف مطبوعات به افراد مسن‌تر که نیاز زیادی به اخبار آنلاین نداشتند، محدود شد.

در نهایت، شناسایی رقبا بسیار مهم است. رقبای شما فقط شرکت‌ها یا محصولات مشابه موجود در بازار نیستند. بلکه هر فعالیت جانبی که مشتری می‌تواند برای رفع نیاز خود انجام دهد، رقیب شما محسوب می‌شود. مطبوعات فکر می‌کردند رقیب آن‌ها روزنامه‌های دیگر است؛ تا اینکه متوجه شدند رقیب اصلی آن‌ها اینترنت است.

روش های ایجاد مزیت رقابتی

یک سازمان می‌تواند به دو روش نسبت به رقبای خود برتری پیدا کند.

مزیت رقابتی با تغییرات بیرونی

یک شرکت زمانی می‌تواند نسبت به رقبای خود برتری داشته باشد که بتواند سریع‌تر از سایر سازمان‌ها از فرصت‌های تغییرات عوامل PEST استفاده کرده و زودتر به تغییرات خارجی پاسخ دهد.

عوامل PEST

  • Political : عوامل سیاسی
  • Economic : عوامل اقتصادی
  • Social : مسائل اجتماعی
  • Technological: تاثیرات تکنولوژی
مزیت رقابتی با رشد داخلی

هرگاه شرکت بتواند منابع VRIO خود را توسعه دهد یا با ارائه فرآیندها و محصولات نوآورانه، شایستگی‌های خود را بیشتر کند، می‌تواند به مزیت‌های رقابتی دست یابد.

منابع VRIO

  • Value : ارزش
  • Rarity : کمیابی
  • Imitability : تقلید پذیری
  • Organization : سازمان دهی

انواع مزیت رقابتی پایدار

مایکل پورتر، پروفسور مدرسه بازرگانی هاروارد، در کتاب مزیت رقابتی توضیح می‌دهد که اگر شرکتی به دنبال خلق مزیت رقابتی پایدار است، باید اهداف، استراتژی‌ها و عملیات روشنی داشته باشد. پورتر پس از بررسی‌های گسترده، سه راه مهم که شرکت‌ها را به مزیت رقابتی پایدار می‌رساند، شناسایی و معرفی کرد؛ رهبری هزینه، تمایز و تمرکز.

رهبری هزینه

رهبری هزینه به این معنی است که شرکت بتواند یک ارزش معقولانه را با قیمت کمتر ارائه دهد. در این مورد، شرکت محصولات را با قیمتی شبیه به رقبا به فروش می‌رساند، اما به دلیل هزینه تولید پایین‌تر، حاشیه سود بیشتری درو می‌کند. ممکن است حقوق کمتری به کارگران خود بدهد و دستمزد پایین‌تر را با ارائه مزایای نامشهود مانند پیشنهادات سهام، مزایا یا فرصت‌های تبلیغاتی جبران کند. برخی دیگر از نیروی کار غیرماهر استفاده می‌کنند و به این ترتیب هزینه تولید خود را کمتر می‌کنند.

تمایز

تمایز به این معنی است که شرکت بتواند مزایای بهتر و بیشتری نسبت به دیگران ارائه دهد. یک شرکت می‌تواند با ارائه یک محصول منحصر به فرد یا با کیفیت بالا به این مدل مزیت رقابتی دست یابد. روش دیگر تحویل سریع‌تر محصولات است. یا اینکه طوری بازاریابی کنید که محصول شما برای مخاطب جذاب‌تر به نظر برسد. اگر شرکتی بتواند به مزیت تمایز دست یابد، حتی می‌تواند قیمت بالاتری برای محصولات خود در نظر بگیرد. مشتریان معمولاً حاضر هستند برای محصولی با ویژگی‌های خاص‌تر و کیفیت بالاتر، مبلغ بیشتری پرداخت کنند.

تمرکز

تمرکز به این معناست که رهبران شرکت بهتر از هر کس دیگری بازار هدف خود را درک کرده و به آن‌ها خدمات ارائه می‌دهند. کلید یک استراتژی موفق برای این مدل مزیت رقابتی، انتخاب یک بازار هدف بسیار محدود و منحصر است. شرکت‌های بزرگتر معمولاً از این مدل برتری چشم‌پوشی می‌کنند. این استراتژی در صورتی موفق عمل می‌کند که شرکت بتواند محصولات یا خدماتی ارائه کند که دقیقاً پاسخگوی نیاز این گروه از مشتریان باشد.

کلام آخر

ارائه مزیت رقابتی یک شرکت را از رقبای خود متمایز می‌کند و ایجاد باید یکی از مهم‌ترین اهداف هر شرکت باشد. اگر شرکتی نتواند دلیلی به مشتریان ارائه دهد که او را انتخاب کنند، بدون شک برای بقا در این بازار پر از رقابت با مشکل روبرو خواهد شد. زمانی که شرکت‌ها بتوانند استراتژی‌های مزیت رقابتی رهبری هزینه، تمایز و تمرکز را پیاده کنند، طبیعتاً می‌توانند محصولات را با هزینه کمتر یا با کیفیت و درجه تمایز بالاتر به مصرف کنندگان عرضه کنند و نه تنها قدرت رقابت با رقبای خود را داشته باشند، بلکه به مرور از آن‌ها پیشی گرفته و مشتریان آن‌ها را به سمت خود جذب کنند.

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *